Diálogo entre opuestos en Bogotá

Advertisements

La verdadera competitividad

Los resultados de las investigaciones de Agirre Lehendakaria Center cuestionan los actuales modelos de competitividad que ignoran la dimensión cultural de los procesos de innovación (one size fits all) y ofrecen a la sociedad vasca una gran oportunidad de liderar el debate sobre los nuevos modelos de crecimiento inclusivo a nivel internacional.

ALC_Marca_Negativo_Azul 

La experiencia vasca de transformación socio-económica vivida durante las últimas décadas, el denominado caso o “modelo vasco”, presenta una serie de indicadores cuantitativos (PIB per capita, tasa de pobreza, inversión en políticas sociales, niveles educativos, esperanza de vida, distribución de la riqueza, etc.) y cualitativos (capital social, resiliencia e innovación, colaboración público/privada…) excepcionales, a pesar de haberse desarrollado en un contexto de la máxima dificultad (colapso industrial, fin de la dictadura, recuperación del autogobierno y violencia).

Según los estudios realizados por ALC, estos indicadores confirman la existencia de un modelo de desarrollo humano imperfecto, pero más equitativo y competitivo que los existentes en nuestro entorno. Para los investigadores de ALC, este modelo debe valorizarse y puede ser proyectado hacia el futuro como ejemplo de Innovación Social de larga escala en un momento en el que la Comisión Europea apuesta por una estrategia hacia el “Crecimiento Inclusivo”.

El factor K (the k is the key)

Los estudios realizados por ALC en colaboración con entidades locales e internacionales apuntan a que las claves fundamentales para entender el modelo social vasco impulsado se encuentran fundamentalmente en los factores culturales (narrativas, creencias y valores compartidos) que han permitido dar una respuesta diferente y exitosa a una situación de extrema dificultad (colapso industrial, desempleo, construcción del autogobierno y violencia). ALC denomina estos elementos como el factor cultural o K en euskara.

En este sentido, la incorporación de la igualdad y la solidaridad a la narrativa compartida sobre la identidad del pueblo vasco explicarían por qué se ha intentado replicar en otros lugares procesos similares, pero siempre han fracasado al no poder incorporar las claves culturales locales. Estas claves culturales son las que pueden diferenciar y poner en valor el sistema de competitividad vasco respecto a los de otras regiones y países de nuestro entorno.

Para ALC y a pesar de los datos negativos que se están observando en los últimos años (precariedad laboral, aumento de la pobreza y desigualdad, limitación del autogobierno, etc), comprender mejor las claves que nos han permitido la transformación socio-económica de la sociedad vasca (cultura e identidad local, igualdad y competitividad) representan una gran oportunidad para el posicionamiento de la sociedad vasca a nivel internacional.

Por todos estas razones, la sociedad vasca tiene “una oportunidad histórica de construir un nuevo relato sobre su historia reciente y convertirse en aliado estratégico de aquellos que deseen construir nuevos modelos de competitividad y solidaridad. Esta oportunidad debería acompañar al resto de instituciones vascas en sus estrategias de internacionalización.”

Widening Spheres of Democracy

The 21st century has seen an explosion in Worker Cooperatives—particularly since capitalism’s 2008 crisis. In Part 1 of this 2-part series, UPSTREAM PODCAST explore how worker coops present a radically different kind of ownership and management structure—one that has the power to bring democracy into the workplace and into the economy as a whole. Upstream Podcast takes a deep dive into the cooperatively owned and run bike/skate shop Rich City Rides, exploring how they have created a community hub that puts racial & economic justice front and center. The podcast also takes a trip to the Basque Country to explore how the cooperative environment compares to that of the United States and the San Francisco Bay Area specifically.

Featuring

Richard Wolff Economics professor emeritus at University of Massachusetts, Amherst, founder of Democracy at Work, and host of the weekly radio show Economic Update

Gopal Dayaneni– Co-founder of Cooperation Richmond & Staff Member at Movement Generation

Doria Robinson– Founder of Urban Tilth and Co-Founder of Cooperation Richmond

Esteban Kelly – Executive Director of the US Federation of Worker Cooperatives

Gorka Espiau – Senior Fellow at the Agirre Lehendakaria Center at the University of the Basque Country and Professor of Practice at McGill University

Najari Smith – Worker/member of Rich City Rides bike & skate shop

Roxanne Villaluz – Worker/member of a cooperative bakery & pizzeria

Sofa Gradin – Political Organizer and Lecturer in Politics at King’s College in London

Many thanks to Phil Wrigglesworth for the cover art.

 

This part 1 of a 2-part series.

Listen to Part 2:

Worker Cooperatives Pt. 2

Shaping Neighborhoods

This April, the Quartier de l’Innovation and the McGill University Centre for Interdisciplinary Research on Montreal (CIRM) invite you to try new experiential meetings focused on innovative local initiatives aimed at improving urban life.

Shaping Neighborhoods: Experience and Innovation is a series of “conference experiments” designed to encourage Quartier de l’Innovation communities to reconnect with the Quartier’s urban planning projects and spur discussion on its community projects, academic research and municipal programs. They are an opportunity to reflect as well as to develop and build a resilient neighborhood that’s open to its residents’ ideas. At each meeting, participants will visit a prominent location in the neighborhood and talk with local organizations that are rethinking their living environment. Contributors and academic researchers will also join the discussion to connect the actions undertaken locally to research conducted on these projects.

325x206-amenager-webformat1_0.jpg

Why has place-making become necessary? Most places in most cities developed organically over time, as people and builders appropriated space, modelled it and gave it character. In this era where buildings and neighborhoods are built and torn down, rethinking architecture has become essential.

Date: April 17, 5:30 to 7:30 p.m.

Meeting point: Wellington Control Tower (click here to see how to get there)

Academic Leader: Richard Shearmur, Director of the School of Urban Planning, McGill University

Program: Visit of the Wellington Control Tower, a research/action, dissemination and incubation venue with a café-bistro, which will serve as a meeting hub for all who are rethinking and building the city of today and tomorrow. The visit will be followed by a discussion in the Young Project transitory space created by Entremise.

Panelists:

  • Ms. Pauline Butiaux, vice-president and treasurer, Manoeuvres / Wellington Control Tower
  • Professor Gorka Espiau : professor pr practice, McConnell Foundation / CIRM 
  • Mr. Philémon Gravel, co-founder, director of de urban planning, Entremise
  • Mr. Jonathan Cha : urbanologist, landscape architect, heritage consultant, landscaping consultant for Jean-Drapeau Park, lecturer at UQAM and UdeM, co-founder of MTL\ville en mouvement, co-director at Le Virage MTL
  • Ms. Carla Rangel Garcia and Ms. Marie-Philip Roy-Lasselle : Mont Réel project and ConstructLab Berlin

Wayfinder Istanbul

In 2017, Social Innovation Exchange hosted the first Wayfinder in London at a time when social innovation globally was at a crossroads. In some ways, social innovation has achieved a huge amount over the last decade. However, compared to the scale of the social challenges facing the world, this success is marginal. The London Wayfinder explored how we can create large scale, deep and systemic change over the next 10 years.

One year on, some progress has been made, but many of these challenges remain — we need to continue focusing on getting truly multi-sector, prioritizing people and planet, and supporting leadership rich social innovation ecosystems globally. With the support of local, regional and international partners, the Wayfinder is heading to Istanbul, Turkey to dive deeper into these calls of action from the inaugural Wayfinder.

Together, we will explore: how do we get to transformational change, such as achieving the SDGs? What more can be done to tackle systemic barriers to systemic change over the next ten years? Istanbul Wayfinder will build on two calls to action from London:

  • Getting truly multi-sector in social innovation — with an emphasis on integrating corporate, government and philanthropic social innovation;
  • Creating enabling platforms to enrich social innovation ecosystems — learning from around the world about the key conditions and overcoming barriers.

I am really honored to have been invited as a member of this selected group of 150 innovators, experts, and entrepreneurs from around the world and across Turkey, who have played, and will continue to play, a critical role in building the social innovation field.icon.png

As we embark on a shared global learning experience for two days, we will specifically be listening and learning to help inform a regional social innovation hub Istanbul — a unique historical crossroads of trade, information, culture and business flows between east and west.

Istanbul Wayfinder is convened by Social Innovation Exchange (SIX), hosted by Zorlu Holding, powered by imece, in knowledge partnership with ATÖLYE and S360, ‎and supported by UNDP Regional Hub Istanbul and Brookings Doha Centre.

Euskalgintza, gizarte eredu

Euskararen biziberritzean diharduten gizarte eragileek zer balio eta harreman sare dauzkaten aztertu du Elhuyarrek, Agirre Lehendakaria Centerrekin. Lau eragile izan dituzte aztergai: Argia, Elkar, Ikastolen Elkartea eta Elhuyar bera. «Kapital sozial handia» sumatu dute, baita elkarlana ere.

Garikoitz Goikoetxea – 2018ko martxoak 16

Ezinak izaten dituzte askotan, aurrera jarraitzeko zailtasunak. Nekeak. Baina euskararen biziberritzean ari diren gizarte eragileek badituzte indargune nabarmenak. Ondorio hori atera dute Elhuyar fundazioak eta Agirre Lehendakaria Center ikerketa guneak. Euskararen biziberritze prozesua: balioak eta harreman sareak ikerketa egin dute. Eredutzat jo dituzte eragileak. Besteak beste, zein den pertsonen lekua: «Kapital sozial handiko mugimendua da euskararena, eta berdintasunean sakontzea ahalbidetu du, erabakiguneetan egitura horizontalak bultzatuz». Elkarlanerako joera ere bai: «Sistema atomizatua da, autoaskitasun maila altukoa, baina, aldi berean, kolaborazio estrategiak garatu dituena». Gizartean arrastoa uzten dutenak, funtsean. «Gizartearen eraldaketa prozesurako funtsezko elementua izan dira».

Euskalgintzaren esparruko lau eragile hartu dituzte aztergai, denak ere ibilbide luzekoak: Argia, Elkar, Ikastolen Elkartea eta Elhuyar bera. Izatez, Elhuyarren bertan egin zuten lehen azterketa, 2016an. «Elhuyarren ibilbidean funtsezkoak izan ziren lau egitasmo zehatz identifikatu eta aztertu genituen. Helburua izan zen euskara biziberritzeko prozesuan egon diren balioak eta harreman sareak identifikatzea, aurrera begirako gakoak ateratzeko. Eta, bide batez, eraldaketa narratiba positiboak zabaltzeko», azaldu du lanaren egile Imanol Azkuek. Narratiba positibo horiei buruz aritu da: «Euskara gure identitate ikur nagusietakoa izaki, hizkuntzaren berreskuratze prozesuan izan diren elementu positiboak indartu eta zabaldu behar ditugu».

Elhuyarren ikerketa eginda, euskalgintzako beste eragile batzuekin konparatzea erabaki zuten. 2017an aztertu zituzten Argia, Elkar eta Ikastolen Elkartea. Azterketaren emaitza atzo aurkeztu zuten, Martin Ugalde kultur parkean, Andoainen (Gipuzkoa). Ikerketan parte hartu duten eragileetako arduradunak ez ezik, bertan izan ziren beste hainbat esparrutako ordezkariak ere; besteak beste, Gipuzkoako Foru Aldunditik, Garbiñe Mendizabal Hizkuntza Berdintasuneko zuzendaria eta Maribel Bakero Bizikidetza eta Giza Eskubideetako zuzendaria, eta Etxepare institututik, Irene Larraza zuzendaria.

Ondorio arrotzik ez

Ikerketa egiteko, lehenik, eragile bakoitzaren ibilbideko mugarriak identifikatu dituzte —esaterako, Elhuyarren beraren kasuan, lau: aldizkaria (1974), euskara planak (1991), hiztegi elebiduna (1996) eta Hizking21 (2002)—. Bigarrenik, elkarrizketak egin dituzte: 57 lagun, ardura eta zeregin desberdinetan aritutakoak, oraindik lanean ari direnak eta jada ez daudenak. Genero aldetik izan dute desoreka: 37 gizonen eta 20 emakumeren iritziak eskuratu dituzte. Gisa horretan osatu dute eragile horien diagnostikoa. «Erakundeon balio nagusiak identifikatu ditugu, harreman sareen garrantzia eta ezaugarriak azpimarratu, eta berrikuntza irekiaren aldetik zer ezaugarri dituzten aztertu dugu».

Sei balio nagusi sumatu dituzte: burujabetasuna eta autonomia, konpromisoa, elkarlana, demokrazia, erresilientzia, eta berdintasuna. Horrekin batera, nabaritu dute harreman sare «egonkorrak eta trinkoak» dituztela euskalgintzako eragile horiek, eta «ohituta» daudela horrela jardutera.

Ez dira ondorio arrotzak euskalgintzaren esparruan. «Euskararen berreskuratze prozesuan normaltzat hartzen da balio horiek euskalgintzako erakundeen artean partekatuak izatea», aitortu du Jon Abrilek, ikerketaren egileetako batek. «Baina kanpotik ikusita, azpimarratu egiten da ez dela hain ohikoa balio sistema hain indartsu bat erakunde hain desberdinek partekatzea». Baina ez da euskalgintzan soilik gertatu.

Hain justu ere, Agirre Lehendakaria Center ari da beste esparru batzuetako jardun ereduak aztertzen; adibidez, Mondragon taldearen bueltako kooperatibagintza eta Gipuzkoako eredua ari da aztertzen. «Bestelako azterketa batzuek erakutsi duten moduan, lurraldearekin oso lotuak daude balio horiek. Mondragonen kasuan, adibidez, elkarlana eta demokrazia modu bertsuan ulertzen da», azaldu du Gorka Espiau Agirre Lehendakaria Centerreko kideak.

Kontakizun komuna

Lau erakundeen artean antzekotasunak sumatu dituzte iragana azaltzeko moduan, Abrilek azaldu duenez: «Konexio izugarria agertzen dute erakundeok, eta iraganari buruz narratiba komun indartsua dute». Ikertzaileen esanetan, horretan badu zerikusia garai bertsuan sortu izanak. «Frankismo amaierako testuinguru politiko eta sozialean euskara berreskuratzeko erakundeak sortu izanak lagundu du antzekotasun horiek izan daitezen». Ohar bat egin dute, hala ere: «Zehazteko dago etorkizunean nolakoa izango den narratiba hori».

Elkarlana aipatu dute euskalgintzako eragileen balioen artean, baina nabarmena da elkarren lehiakide ere badirela eragile horietako asko. Ikertzaileen arabera, biak uztartu dituzte: «Erakundeen arteko kooperazioak eta konpetentziak lagundu dute aurrera egiten: elkarlanaren bidez, zailtasunak gainditzen; konpetentziak lehiatzea, etengabe berritzea, berrasmatzea eskatu du». Giltzarritzat jo dute bi alde horiek uztartzea: «Konpetentziarik gabeko kooperazioak ez zuen lortuko erakundeon lanak hain inpaktu handia edukitzea; konpetentzia basati batek, berriz, ez zuen aukerarik emango eraldaketa sozialerako guneak eraikitzeko».

Horregatik, zalantzan jarri dute eragileen integrazioa biderik egokiena ote den aurrera jarraitzeko. «Administrazio publikoetatik, baliabideak arrazionalizatzeko aitzakiarekin, erakundeen arteko integrazio handiago bat eskatzen da, baina ezin da ondorioztatu ekosistema bateratzeak edo sinplifikatzeak emaitza hobeak ekarriko lituzkeenik. Ezin da ondorioztatu ekosistema konplexuetan inpaktu gutxiago lortzen denik». Horren adibide jo dute euskalgintza: «Ekosistema konplexua eduki izanak lagundu du inpaktu handiagoa lortzen, kooperazioan eta konpetentzian oinarritu delako ekosistema hori».

Balioak eta harreman sareak aztertuta, ez dute kontakizun hutsean geratu nahi. «Iraganari begiratuta, etorkizuna eraikitzeko eta erronka berriei aurre egiteko ikasgai ugari atera daitezke». Areago, uste dute euskalgintzako eragileen balioak eta harreman sareak mahai gainean jarrita sor daitezkeela lankidetzarako bide gehiago.

Aurrera begira baliagarri izango da euskalgintzan egindako azterketa, Espiauren hitzetan. Agirre Lehendakaria Centerren, «euskal transformazioa» ari dira aztertzen. «Ez zelan, baizik eta zergatik hartu ziren hainbat erabaki berezi Euskal Herriari buelta bat emateko». Nazioartera begiratuta, berezia da Euskal Herrian egindako bidea, Espiauren arabera. Hori aztertu nahi dute, etorkizuneko erabakietan argi egin dezan. «Informazio baliotsua lortu da euskararen arloko eragileetatik, jakiteko etorkizuneko erabaki estrategikoetan zer elementu ukiezin hartu behar diren kontuan».

 

Global Festival of Action

Organised by the UN SDG Action Campaign with the support of the German Federal Ministry for Economic Cooperation and Development and the German Federal Foreign Office, the Global Festival of Action brings together the global community taking action to make the Sustainable Development Goals a reality. It will recognize and celebrate the innovators, conveners and breakthrough actors who are transforming lives and generating practical solutions to some of the world’s most intractable problems.

Taking place in Bonn each year, the Global Festival of Action for Sustainable Development provides a dynamic and interactive space to showcase the latest innovations, tools and approaches to SDG implementation and connect organizations and individuals from different sectors and regions to exchange, build partnerships, and make the impact of their solutions scale.

I am really honored to take part in the panel that will present the Work4Progress initiative powered by La Caixa Foundation.

Screen Shot 2018-03-15 at 17.57.06.png

Euskararen biziberritze prozesuaren balioak

Euskararen biziberritze prozesuan erakunde eta norbanako ugari egon da inplikaturik, eta ekimen berritzaile eta eraldatzaile ugari eskaini ditu. Duela bost hamarraldi hasitako bide hura testuinguru politiko eta sozial zailean abiatu zen, eta gaur egun arte iritsi da. Baina zerk bultzatu zituen pertsona eta erakunde horiek bide hau egitera? Balio eta oinarri sendoak egon dira hartutako erabakien atzean: elkarlana, demokrazia, konpromisoa, berdintasuna, erresilientzia eta burujabetasuna.
Balio horiek identifikatzeko, Elhuyarrek ikerketa proiektu bat garatu du. Horretarako, lanerako egon diren balioak eta aurrera egiteko gakoak izan diren hainbat egitasmo berritzaile identifikatu eta aztertu ditu Argian, Elkarren, Ikastolen Elkartean eta Elhuyarren.

Ikerketa honen emaitzak aurkeztuko dituzte Martin Ugalde foroan.

Parte hartzaileak:
Bego Zuza (Argia)
Joanmari Larrarte (Elkar)
Leire Cancio (Elhuyar)
Abel Ariznabarreta (Ikastolen Elkartea)
Gorka Espiau (Agirre Lehendakaria Center)
Gidariak: Jon Abril eta Imanol Azkue (Elhuyar)